Football Presse

Nando Rafael exclusief: Hoe Ajax me leerde dat de tweede plaats falen was

·Door Xhulio Zeneli
Delen
Nando Rafael exclusief: Hoe Ajax me leerde dat de tweede plaats falen was

Augsburg/X.com

Nando Rafael arriveerde als kind uit Angola in Nederland en belandde uiteindelijk in een van de meest gevierde voetbalacademies van Europa.

Geboren in Luanda in 1984, verliet Rafael Angola als kind en werd naar Nederland gebracht door zijn oom en tante. Hij sloot zich aan bij de jeugdacademie van Ajax en ontwikkelde zich snel, uiteindelijk werd hij een van de opvallende jonge aanvallers van de club.

Tegen 2001-02 speelde hij voor de Ajax reserves, scoorde hij twee keer in 18 competitiewedstrijden, terwijl hij ook prominent te zien was in de memorabele run van de club naar de halve finales van de KNVB Beker.

Zijn vooruitgang was zodanig dat Ajax hem wilde behouden, maar Rafael's immigratiestatus werd een beslissend probleem. Als asielzoeker kreeg hij de werkvergunning die nodig was om professioneel te spelen in Nederland niet. Op 18-jarige leeftijd verliet hij Ajax voor Hertha BSC, waarmee hij een opmerkelijke jeugdcarrière in Amsterdam beëindigde voordat hij een senior competitiewedstrijd voor de club kon spelen.

Toch, wanneer Rafael terugkijkt op Ajax, is de gedenkwaardige herinnering niet de manier waarop zijn tijd daar eindigde. Het is wat de academie hem gaf.

Hij herinnerde zich Voetbal Presse: "Toen ik Angola verliet, was er een enorme reden waarom ik Angola verliet. Maar naar Nederland komen en deel uitmaken van de Ajax Academy, dat gaf me vertrouwen, hoe ik in mezelf kon geloven dat ik iets groots kon creëren.

"Het gaf me ook veel vertrouwen in mijn eigen persoon. En het Ajax DNA van toen, zelfs nu, maar het was niet zoals het vroeger was, is de winmentaliteit. Tweede worden in een competitie, wat een enorme inspanning is, of een goede zaak om te doen als je tweede wordt, maar voor de Ajax mentaliteit was het niet acceptabel.

"Ze zeggen als je tweede wordt, ben je de eerste verliezer. Voor ons was het, of je wordt nummer één of niet."

Die mentaliteit werd een deel van Rafael's voetbalidentiteit, maar het onderwijs ging veel verder dan alleen maar eisen dat jonge spelers winnen.

Voor Rafael leerde Ajax hem dat voetbal ging over het begrijpen van het spel vanuit elke hoek. Hij werd niet simpelweg ontwikkeld als een aanvaller. Hij werd aangemoedigd om de verantwoordelijkheden van de spelers om hem heen te begrijpen, wat later belangrijk zou worden toen hij in het seniorenvoetbal kwam en verschillende tactische systemen tegenkwam.

"Het geweldige dat je gaat leren wanneer je door al die jaren in de Ajax Academy gaat, is tactiek, techniek en alles op het hoogste niveau. De coaches van toen vroegen je om moedig genoeg te zijn om fouten te maken.

"Je moet fouten maken zodat je van die fouten kunt leren. En wanneer je in het spel bent, speel je niet alleen het spel om het spel te winnen, je moet het spel spelen om te domineren.

"Dit type structuur dat voortkwam uit Ajax en het systeem dat we speelden, en de voetbal-IQ die ik toen kon ontwikkelen, maakte het me mogelijk om daadwerkelijk in elke competitie ter wereld te spelen."

Voor een jonge aanvaller betekende dat leren wat er gebeurde buiten het strafschopgebied. Rafael werd opzettelijk blootgesteld aan verschillende posities zodat hij de bewegingen en verantwoordelijkheden van teamgenoten kon begrijpen in plaats van het spel uitsluitend door de ogen van een aanvaller te zien.

"De coach vroeg me om in verschillende soorten posities te spelen, zodat ik het begrip kreeg van wat de back doet, wat de aanvallende aanvaller doet, nummer 10, nummer 7, 8. Je weet wel, verschillende soorten posities, ik moest echt de functie kennen.

"Dus ik moest leren hoe elke speler in mijn team, wat hun kwaliteiten zijn, het sterkste punt, de speelstijl. Ik werd ook gedwongen om in verschillende soorten posities te spelen.

"Dat gaf me het begrip van hoe te functioneren met de bal en zonder de bal. Ik moest leren hoe ik significant kon zijn in een team."

Dat idee van significantie is belangrijk voor Rafael's begrip van zijn ontwikkeling. Ajax leerde hem niet simpelweg waar hij moest staan of hoe hij de bal moest passen. Het leerde hem de kwaliteiten van de mensen om hem heen te herkennen en zijn eigen spel dienovereenkomstig aan te passen.

Het technische werk was onophoudelijk.

"In Nederland ging het meer om details. Details over jezelf positioneren, details in het positioneringsspel. Je wist dat 80%, 90% van het spel balbezit was, hoe te functioneren met de bal en zonder de bal.

"En ook de techniek, hoe de bal te hanteren, want dit is iets wat we elke dag deden. Passoefeningen. Dat is wat ik in Nederland leerde."

Het was een opleiding waarvan Rafael gelooft dat deze met hem meereisde toen hij uiteindelijk Amsterdam verliet voor Duitsland. Bij Hertha kwam hij als tiener de Bundesliga binnen en vond hij al snel zichzelf in het seniorenvoetbal, waarbij hij zijn eerste zes competitiewedstrijden speelde tijdens het seizoen 2002-03.

Het contrast met Duitsland zou versterken wat Ajax hem had geleerd.

"In Duitsland, toen, ging het alleen om resultaten. Waarom? Omdat je resultaten nodig hebt om in de competitie te blijven, allereerst, en je hebt resultaten nodig om je voor iets te kwalificeren.

"En natuurlijk, aan het einde van dit alles, is er geld aan verbonden. Als je wedstrijden wint, krijg je een bonus. Als je goed presteert, is er een grotere kans om naar een betere club te gaan. Dus dat was het verschil tussen deze twee landen."

Ajax bleef daarom meer dan de club waar Rafael zijn vormende jaren doorbracht. Het werd het referentiepunt waaraan hij het voetbal dat hij daarna tegenkwam begreep.

En er was een andere les die steeds waardevoller werd naarmate zijn carrière zich ontwikkelde: aanpassingsvermogen.

Een speler die was geleerd om de taak van een back, middenvelder of aanvaller te begrijpen, kon verschillende kleedkamers en verschillende systemen binnenkomen zonder voetbal als iets vast te zien. Voor Rafael was dat een van de grote sterke punten van de Ajax-opleiding.

"Een speler die door de Ajax Academy gaat, als de kwaliteit van de coaches en de lat altijd hoger is, zul je in staat zijn om te functioneren in verschillende soorten systemen. Je zult in elke competitie kunnen spelen.

"Omdat ik echt geloof dat wanneer je door al die jaren in de Ajax Academy gaat, het geweldige dat je gaat leren tactiek, techniek en alles op het hoogste niveau is."

Rafael's professionele carrière zou hem uiteindelijk door Duitsland, Denemarken en China leiden, terwijl hij ook Duitsland Onder-21 vertegenwoordigde voordat hij later terugkeerde om Angola op senior niveau te vertegenwoordigen. Zijn carrière volgde nooit het rechttoe-rechtaan pad dat misschien was verwacht toen hij opkwam bij Ajax.

Maar de invloed van die Amsterdamse jaren bleef.

Het probleem met de werkvergunning heeft misschien de deur gesloten voor zijn directe toekomst bij Ajax, maar het kon niet wegnemen wat hij daar had geleerd. De academie had Rafael een geloof in zichzelf gegeven, een compromisloze houding ten opzichte van winnen en een manier om voetbal te zien die verder ging dan zijn eigen positie.

Het belangrijkste is dat het hem leerde dat een voetballer niet simpelweg aan een wedstrijd moet deelnemen.

Hij moet het begrijpen.

En, waar mogelijk, het beheersen.